Przekroczenia
ruroci±giem przeszkód wodnych jest jednym z trudniejszych
elementów budowy. Sposób wykonania operacji zale¿y od
rodzaju i charakteru przeszkody. Projektowanie konstrukcji,
technologii i organizacji robót poprzedza gruntowna analiza
warunków hydrologicznych, hydrogeologicznych i
topograficznych rejonu przekroczeñ przeprowadzana przed
rozpoczêciem robót.
Sposób
wykonania przekroczenia jest ¶ci¶le uzale¿niony od
rozpoznanych warunków.
Ruroci±gi
nale¿a³o u³o¿yæ tak, aby zabezpieczyæ je przed
uszkodzeniami zewnêtrznymi, wymywaniem przez nurt rzeki oraz
zagwarantowaæ stabilno¶æ ich po³o¿enia. Nale¿a³o równie¿
zagwarantowaæ bezawaryjn± pracê ruroci±gu przy ewentualnej
zmianie po³o¿enia koryta cieku b±d¼ jego pog³êbieniu.
Wa¿ne
by³o równie¿ aby budowa przekroczenia mia³a niewielki wp³yw
na ¶rodowisko naturalne, np. nie zosta³y zniszczone brzegi,
naruszone wa³y przeciwpowodziowe. Ponadto prace budowlane nie
mog³y zak³ócaæ ¿eglugi ¶ródl±dowej.
Nale¿y
mieæ na uwadze, ¿e w razie awarii naprawa odcinka gazoci±gu
stanowi±cego przekroczenie jest niezwykle skomplikowana
technicznie, pracoch³onna i bardzo kosztowna. Tote¿
zastosowane w trakcie budowy technologie i najwy¿sza
jako¶æ wykonania robót maj± tu szczególne znaczenie.
Jedn±
z ciekawych metod uk³adania przekroczenia, zastosowan± na
budowie polskiego odcinka gazoci±gu jamalskiego, jest tzw. mikrotuneling.
Tak±
metodê z powodzeniem zastosowano w trakcie przekraczania
gazoci±giem Warty i Skrwy.
Polega³a
ona na wykonaniu (wywierceniu) mikrotunelu z rur os³onowych i nastêpnie
sukcesywnym wprowadzaniu do jego wnêtrza ruroci±gu spawanego
po jednej sztuce rury w komorze znajduj±cej siê na
brzegu.
Pozosta³e
przekroczenia rzek wykonano metod± u³o¿enia gazoci±gu w
otwartym wykopie.
Prawdziwym
osi±gniêciem technicznym by³o przekroczenie Wis³y. Wyj±tkowo¶æ
tej operacji polega³a na wykonaniu wykopu otwartego w tak
szerokiej rzece i wykonaniu przekroczenia jej ruroci±giem
o tak wielkiej ¶rednicy (1400 mm). Dwie nitki podwodnego
odcinka gazoci±gu (g³ówna i rezerwowa) maj± po 1300 m d³ugo¶ci.
Do tego dochodz± jeszcze dwa odcinki l±dowe o d³ugo¶ci
ponad 2100 m.
O
wielko¶ci przekroczenia ¶wiadczy równie¿ zakres prac
ziemnych. Z terenu budowy usuniêto ok. 1,3 mln m3
ziemi, z czego 0,2 mln m3 (w tym g³azy o
ponad metrowej ¶rednicy) wydobyto z koryta rzeki. Operacja
przeci±gniêcia przez rzekê i u³o¿eniu w wykopie w korycie
rzeki tzw. “syfonu” (ruroci±gu o ¶rednicy 1400 m
z p³aszczem betonowym o grubo¶ci ok. 18 cm) o ³±cznej
masie ok. 5000 ton trwa³a ponad 30 godzin.
Realizacja
tego zadania wymaga³a zastosowania specjalistycznego sprzêtu
do pracy w nurcie rzeki (pog³êbiarki i koparki) oraz
specjalistycznej technologii wci±gania syfonu do podwodnego
wykopu. W pracach bra³y udzia³ te¿ ekipy nurków i saperów.